--- title: "Werk in uitvoering" url: https://theorie-rijbewijs.nl/verkeersborden/werk-in-uitvoering/ description: "Wat betekent het bord werk in uitvoering (J16)? Wat de wet zegt over dit bord en de tijdelijke borden bij wegwerkzaamheden, en hoe je daarop reageert." type: "Pagina" language: nl-NL site: "Theorie Rijbewijs" publisher: "Permis Online SRL" modified: 2026-10-30T11:38:07Z --- # Werk in uitvoering > Wat betekent het bord werk in uitvoering (J16)? Wat de wet zegt over dit bord en de tijdelijke borden bij wegwerkzaamheden, en hoe je daarop reageert. [Theorie Rijbewijs](https://theorie-rijbewijs.nl/) [Verkeersborden](https://theorie-rijbewijs.nl/verkeersborden/) Bord werk in uitvoering (J16) Verkeersborden ## Bord werk in uitvoering (J16): wat betekent het? Bord J16 is het waarschuwingsbord “werk in uitvoering”. Het wordt alleen tijdelijk gebruikt. Laatst bijgewerkt op 30 oktober 2026. ## J16 en de borden die erop volgen Naast J16 zie je hier de drie borden voor een rijbaanversmalling, omdat die in bijlage 1 direct op J16 volgen. | Bord | Code, officiële naam, uitleg en les | | --- | --- | | ![Verkeersbord J16: Werk in uitvoering](https://theorie-rijbewijs.nl/wp-content/cel-contenu/signaux/j16.svg) | **J16**: Werk in uitvoering Het waarschuwingsbord voor werk in uitvoering. Het wordt uitsluitend tijdelijk toegepast. Les: [Waarschuwingsborden](https://theorie-rijbewijs.nl/theorie-leren/waarschuwingsborden/) | | ![Verkeersbord J17: Rijbaanversmalling](https://theorie-rijbewijs.nl/wp-content/cel-contenu/signaux/j17.svg) | **J17**: Rijbaanversmalling Rijbaanversmalling. Dit bord wordt niet gebruikt om het einde van een rijstrook aan te geven. Les: [Waarschuwingsborden](https://theorie-rijbewijs.nl/theorie-leren/waarschuwingsborden/) | | ![Verkeersbord J18: Rijbaanversmalling rechts](https://theorie-rijbewijs.nl/wp-content/cel-contenu/signaux/j18.svg) | **J18**: Rijbaanversmalling rechts Rijbaanversmalling rechts. Les: [Waarschuwingsborden](https://theorie-rijbewijs.nl/theorie-leren/waarschuwingsborden/) | | ![Verkeersbord J19: Rijbaanversmalling links](https://theorie-rijbewijs.nl/wp-content/cel-contenu/signaux/j19.svg) | **J19**: Rijbaanversmalling links Rijbaanversmalling links. Les: [Waarschuwingsborden](https://theorie-rijbewijs.nl/theorie-leren/waarschuwingsborden/) | Waarschuwingsborden zoals J16 staan in hoofdstuk J van bijlage 1 en duiden een gevaar aan. Zo’n bord wordt alleen geplaatst als de weggebruiker het gevaar niet of niet op tijd kan zien. ## Wat doe je als je J16 ziet? J16 duidt een gevaar aan. Wel geldt altijd deze regel: je moet je voertuig tot stilstand kunnen brengen binnen de afstand waarover je de weg kunt overzien en waarover de weg vrij is. Hoeveel afstand je nodig hebt om te stoppen, leer je in de les [Remweg en stopafstand](https://theorie-rijbewijs.nl/theorie-leren/remweg-en-stopafstand/). Waarschuwingsborden en borden met een gebod of verbod Je moet de verkeerstekens volgen die een gebod of een verbod inhouden. J16 hoort bij de borden die een gevaar aanduiden. Staat er op hetzelfde stuk weg ook een bord met een gebod of verbod, dan moet je dat bord volgen. ## Rijbaanversmalling of einde rijstrook? Dit zijn twee verschillende situaties. De borden J17 tot en met J19 worden niet gebruikt om het einde van een rijstrook aan te geven. In bijlage 1 heet bord L5 “Einde rijstrook”. | Bord | Code, officiële naam, uitleg en les | | --- | --- | | ![Verkeersbord L5: Einde rijstrook](https://theorie-rijbewijs.nl/wp-content/cel-contenu/signaux/l5.png) | **L5**: Einde rijstrook Het bord Einde rijstrook. Les: [Files en ritsen](https://theorie-rijbewijs.nl/theorie-leren/files-en-ritsen/) | ## Een bord en een elektronisch signaleringsbord met een andere snelheid Verkeersborden mogen op een elektronisch signaleringsbord worden weergegeven. Staan er op borden en op elektronische signaleringsborden verschillende maximumsnelheden, dan geldt de laagste. Hoe je die snelheidsborden leest, staat op de pagina over [bord A1](https://theorie-rijbewijs.nl/verkeersborden/maximumsnelheid-bord-a1/). ## Tijdelijke borden: hoe werkt dat? Bij werkzaamheden kunnen tijdelijk verkeerstekens worden geplaatst, zolang de werkzaamheden duren. Die tijdelijke verkeerstekens kunnen zonder verkeersbesluit worden geplaatst. Duren de werkzaamheden langer dan vier maanden, of komen ze regelmatig terug, dan is wel een verkeersbesluit nodig. Bij tijdelijke borden mag in spoedeisende gevallen van de voorschriften worden afgeweken; die afwijkingen worden zo snel mogelijk gecorrigeerd. Een tijdelijk bord kan er in een noodgeval dus anders uitzien of anders staan dan de voorschriften vragen. ## Tijdelijke tekens op het wegdek Tijdelijke tekens op het wegdek hebben een andere kleur dan wit. Tijdelijke verkeerstekens op het wegdek gaan boven andere tekens op het wegdek die er al liggen, voor zover ze onverenigbaar zijn. Spreken een tijdelijk en een ouder teken op het wegdek elkaar tegen, dan volg je het tijdelijke. Alles over lijnen en markeringen leer je in de les [Strepen en markeringen](https://theorie-rijbewijs.nl/theorie-leren/strepen-en-markeringen/). ## Verkeersregelaars gaan boven borden Naast borden kunnen ook mensen het verkeer regelen. Je moet de aanwijzingen opvolgen die marechaussees en bevoegde, herkenbare ambtenaren en verkeersregelaars mondeling of met gebaren geven. Aanwijzingen gaan boven verkeerstekens en verkeersregels. Geeft een marechaussee, of een bevoegde en herkenbare ambtenaar of verkeersregelaar, een gebaar dat niet past bij een bord, dan volg je het gebaar. Meer daarover lees je in de les [Aanwijzingen van politie](https://theorie-rijbewijs.nl/theorie-leren/aanwijzingen-van-politie/). ## Voertuigen met geel of groen zwaailicht Bestuurders van motorvoertuigen die voor bepaalde werkzaamheden worden gebruikt, voeren onder bepaalde omstandigheden geel of groen zwaai-, flits- of knipperlicht. Welke werkzaamheden en omstandigheden dat zijn, wordt nader bepaald. ## Zo pak je een vraag over werkzaamheden aan 1. Bepaal eerst welk bord het is: J16 is werk in uitvoering, J17 tot en met J19 zijn rijbaanversmalling. 2. Bedenk dat J16 alleen tijdelijk wordt toegepast. 3. Kijk of een marechaussee, of een bevoegde en herkenbare ambtenaar of verkeersregelaar, je mondeling of met gebaren een aanwijzing geeft, want die gaat voor. 4. Rijd zo dat je kunt stoppen binnen de afstand waarover je de weg kunt overzien. ## Veelgestelde vragen over het bord werk in uitvoering **Wat betekent bord J16?** Bord J16 is het waarschuwingsbord “werk in uitvoering”. Het wordt uitsluitend tijdelijk toegepast en hoort bij de borden in hoofdstuk J van bijlage 1, die een gevaar aanduiden. **Moet je langzamer rijden bij werk in uitvoering?** Je moet je voertuig tot stilstand kunnen brengen binnen de afstand waarover je de weg kunt overzien en waarover de weg vrij is. Pas je snelheid daarop aan. **Wanneer is er een verkeersbesluit nodig voor tijdelijke borden?** Bij werkzaamheden kunnen tijdelijk verkeerstekens worden geplaatst, zolang de werkzaamheden duren. Die tijdelijke verkeerstekens kunnen zonder verkeersbesluit worden geplaatst. Duren de werkzaamheden langer dan vier maanden, of komen ze regelmatig terug, dan is wel een verkeersbesluit nodig. **Wat is het verschil tussen J16 en J17?** J16 is het waarschuwingsbord voor werk in uitvoering. J17, J18 en J19 zijn rijbaanversmalling, rijbaanversmalling rechts en rijbaanversmalling links. Die drie borden worden niet gebruikt om het einde van een rijstrook aan te geven. **Wat gaat voor: een bord of een verkeersregelaar?** Je moet de aanwijzingen opvolgen die marechaussees en bevoegde, herkenbare ambtenaren en verkeersregelaars mondeling of met gebaren geven. Aanwijzingen gaan boven verkeerstekens en verkeersregels. Geeft een bevoegde, herkenbare verkeersregelaar een gebaar dat niet past bij een bord, dan volg je het gebaar. **Welke kleur hebben tijdelijke tekens op het wegdek?** Tijdelijke tekens op het wegdek hebben een andere kleur dan wit. Tijdelijke verkeerstekens op het wegdek gaan boven andere tekens op het wegdek die er al liggen, voor zover ze onverenigbaar zijn. **Ken je de waarschuwingsborden al?** Oefen de verkeersborden en zie welke je nog moet herhalen. [Verkeersborden oefenen](https://theorie-rijbewijs.nl/oefenen/verkeersborden-oefenen/) ## Bronnen - [Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990, bijlage 1 en de regels over aanwijzingen (versie van 1 juli 2026)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0004825/2026-07-01#Bijlage1) - [Uitvoeringsvoorschriften BABW inzake verkeerstekens (versie van 1 oktober 2023)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0009104/2023-10-01/0) - [Besluit administratieve bepalingen inzake het wegverkeer (versie van 1 januari 2026)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0004826/2026-01-01/0) ## Genoemde bronnen - [Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990, bijlage 1 en de regels over aanwijzingen (versie van 1 juli 2026)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0004825/2026-07-01#Bijlage1) - [Besluit administratieve bepalingen inzake het wegverkeer (versie van 1 januari 2026)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0004826/2026-01-01/0) - [Uitvoeringsvoorschriften BABW inzake verkeerstekens (versie van 1 oktober 2023)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0009104/2023-10-01/0) --- Bron: [Werk in uitvoering · Theorie Rijbewijs](https://theorie-rijbewijs.nl/verkeersborden/werk-in-uitvoering/). Uitgegeven door Permis Online SRL. De officiële regels staan in de aangehaalde teksten; de uitleg is die van Theorie Rijbewijs.