Rotonde: wie heeft voorrang en wat mag je op de rotonde?
- Het bord Rotonde; verplichte rijrichting staat op het middeneiland (het eiland in het midden). Je rijdt op de rotonde altijd in de aangegeven richting: tegen de wijzers van de klok in.
- Wie de rotonde oprijdt, verleent voorrang aan het verkeer op de rotonde. Dat regelen het bord Verleen voorrang en de haaientanden (voorrangsdriehoeken op het wegdek) bij de toegang, niet het rotondebord zelf.
- Op en vlak voor een rotonde mag je rechts inhalen, en je hoeft er niet rechts te houden.
- Je geeft richting aan bij het wisselen van rijstrook (een baan tussen strepen) en bij het verlaten van de rotonde. Het CBR vraagt dat ook al bij het naderen: naar rechts voor de eerste afslag, naar links als je driekwart rond rijdt.
- Kruis je bij de afslag een fietspad, dan zeggen de borden en haaientanden daar wie voorrang heeft.
De uitleg staat hieronder, met de borden erbij.
Je staat bij de toegang van een rotonde en op de rotonde rijden al twee auto’s. Mag je erop? Aan welke kant kijk je? En wanneer zet je je richtingaanwijzer aan?
Hoe herken je een rotonde?
Op het middeneiland, het eiland in het midden, staat het bord Rotonde; verplichte rijrichting, tegenover de weg waarover je aankomt. Bij de toegang staan het bord Verleen voorrang aan bestuurders op de kruisende weg en haaientanden. Ver voor de rotonde kan ook het waarschuwingsbord Rotonde staan.

Staat dat waarschuwingsbord er, dan staat het ruim voor de rotonde. Zo heb je tijd om je snelheid aan te passen en op de tekens bij de toegang te letten.
Wie heeft voorrang als je de rotonde oprijdt?
Je staat bij de toegang en links van je rijdt een auto op de rotonde. Wie gaat er eerst? De auto op de rotonde. Wie de rotonde oprijdt, verleent voorrang aan het verkeer dat al op de rotonde rijdt.
Dat regelen twee tekens bij de toegang: het bord Verleen voorrang en de haaientanden. Ze zeggen allebei: verleen voorrang aan bestuurders op de kruisende weg. Bij een rotonde is dat het verkeer op de rotonde zelf. Hoe die tekens precies werken, leer je in de les over voorrangswegen en haaientanden.
Op de schema’s in deze les ben jij steeds de blauwe auto.

Het bord Rotonde; verplichte rijrichting regelt dus de rijrichting en niet de voorrang. De voorrang komt van het bord Verleen voorrang en de haaientanden. Staan er bij de rotonde verkeerslichten, dan gaan die boven het bord Verleen voorrang en de haaientanden.
Je hoeft niet te stoppen als je niemand hindert. Kun je de rotonde oprijden zonder het verkeer op de rotonde te hinderen, dan rij je op. Anders wacht je.
Het verkeer op de rotonde komt van links. Kijk dus vlak voor je oprijdt naar voren en naar links. Kijk ook naar fietsers en bromfietsers die van rechts komen, bijvoorbeeld over een fietspad dat jouw weg kruist. Wie daar voorrang heeft, zeggen de borden en haaientanden, net als bij het verlaten van de rotonde.
Het CBR vraagt ook dat je een fietspad dat los van de rijbaan ligt niet blokkeert als je de rotonde nadert of verlaat. Voetgangers bij de toegang komen aan bod in de les over voetgangers en het zebrapad.
Geen voorrang verlenen kost een automobilist € 320, zowel bij het bord Verleen voorrang als bij haaientanden.
Je staat bij het bord Verleen voorrang aan de toegang van een rotonde. Op de rotonde is geen verkeer. Wat doe je?
In welke richting rijd je op de rotonde?
De drie pijlen op het bord Rotonde; verplichte rijrichting draaien tegen de wijzers van de klok in. Zo rijd je ook op de rotonde: je volgt altijd de aangegeven rijrichting en rijdt nooit de andere kant op, ook niet als dat korter is.

Daardoor komt op de rotonde in theorie niemand je tegemoet. Het verkeer op de rotonde rijdt allemaal dezelfde kant op als jij.
Wil je naar de weg links van je, dan neem je niet de korte weg tegen de rijrichting in, maar volg je de rijrichting tot je bij die weg bent. Dat is een groot deel van de rotonde. Mis je een afslag, dan rijd je gewoon nog een ronde.
Rijd je tegen de rijrichting in, dan is de boete voor een automobilist € 130.
Je wilt naar de weg die links van je ligt. Wat doe je?
Wat mag je extra op en vlak voor een rotonde?
Op een gewone weg houd je zoveel mogelijk rechts en haal je in de regel links in. Op en vlak voor een rotonde gelden twee uitzonderingen.
De eerste: je mag rechts inhalen. Rijd je naast een langzame auto en is er rechts ruimte, dan mag je hem rechts inhalen.
De tweede: je hoeft niet aan de rechterzijde van de rijbaan te rijden. De rijbaan is het deel van de weg voor rijdende voertuigen, zonder de fietspaden en de fiets/bromfietspaden. Heeft de rotonde meer rijstroken, dat zijn met strepen afgebakende delen van de rijbaan, dan mag je ook op de linkerrijstrook blijven rijden terwijl de rechter vrij is.
Staan er pijlen op de rijstroken, dan kies je volgens het CBR zo vroeg mogelijk de rijstrook met de pijl voor jouw richting. Ook op de rotonde volg je de rijstrook waarvan de pijlen bij jouw richting horen.

Het werkt ook andersom: een ander kan jou rechts inhalen. Kijk daarom voor je van rijstrook wisselt in je spiegels en over je rechterschouder.
Wissel je van rijstrook, dan geef je richting aan en laat je het overige verkeer voorgaan.
Wanneer geef je richting aan op een rotonde?
Voordat je afslaat, moet je een teken geven met je richtingaanwijzer of met je arm. Wissel je van rijstrook, dan geef je een teken met je richtingaanwijzer. Voor de rotonde noemt het CBR daarbij een paar vaste momenten.
Bij het naderen: neem je de eerste afslag, dan geef je volgens het CBR al op de weg naar de rotonde richting aan naar rechts. Rijd je driekwart rond, dan geef je op die weg tijdig richting aan naar links.
Ben je de rotonde opgereden, dan zet je de richtingaanwijzer volgens het CBR weer uit. Wissel je op de rotonde van rijstrook, of ga je de rotonde verlaten, dan geef je tijdig weer richting aan. Houd ook rekening met de richting die andere bestuurders aangeven.
Voorbeeld: je neemt de eerste afslag. Op de weg naar de rotonde geef je richting aan naar rechts. Zodra je op de rotonde rijdt, zet je de richtingaanwijzer uit. Voordat je de rotonde verlaat, geef je tijdig weer richting aan naar rechts.
Geef je bij het afslaan geen richting aan, dan is de boete voor een automobilist € 130.
Je rijdt op de rotonde en wilt de volgende afslag nemen. Wat doe je?
Wat doe je als je de rotonde verlaat?
Je wilt de rotonde verlaten, maar naast of vlak achter je rijdt nog verkeer. Wie afslaat, laat het verkeer voorgaan dat op dezelfde weg naast hem rijdt, of links of rechts dicht achter hem. Het verkeer dat op de rotonde blijft, gaat dus eerst.
Let op de woorden. Bij het bord Verleen voorrang en bij haaientanden verleen je voorrang. Bij het afslaan en bij het wisselen van rijstrook laat je het verkeer voorgaan. Het CBR houdt die twee begrippen uit elkaar.
Voorbeeld: je zit op de linkerrijstrook en wilt eraf. Rechts naast je rijdt een auto die op de rotonde blijft. Die laat je eerst voorgaan, ook al geef jij richting aan.
Kijk bij het verlaten naar rechts, in je spiegel en over je schouder. Daar kunnen fietsers en bromfietsers rijden, op een fietsstrook (een met strepen afgebakend deel van de rijbaan met een fietssymbool) of op een fietspad naast de rijbaan. Het CBR vraagt bij het verlaten ook extra aandacht voor voetpaden.
Kruis je bij de afslag een fietspad, dan zeggen de borden en haaientanden daar wie voorrang heeft. Liggen de haaientanden op jouw weg, dan verleen jij voorrang aan de fietsers. Liggen ze op het fietspad, dan verlenen de fietsers voorrang aan jou.

Laat je bij het afslaan het verkeer naast je, of links of rechts dicht achter je, niet voorgaan, dan is de boete voor een automobilist € 320.
Je kruist bij de afslag van de rotonde een fietspad. Waar zie je wie voorrang heeft?
Bij elke rotonde loop je dus dezelfde vragen langs: wie verleent voorrang bij de toegang, in welke richting rijd je, wanneer geef je richting aan en wie laat je voorgaan bij het verlaten? Zet de antwoorden in de herhaalsprint hieronder op kaarten en toets jezelf daarna met de quiz.
De verkeersborden van deze lesJe geheugensteun: de vorm en de betekenis, vóór de quiz3
Verkeersborden volgens het Nederlandse Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV 1990). Elk bord wordt uitgelegd in de bijbehorende les in hoofdstuk 2 van de cursus.