Rijbewijs aanvragen: na je examen of met spoed

Het korte antwoord

Na je praktijkexamen vraag je je rijbewijs zelf aan bij je gemeente, en je haalt het daar ook zelf op. Dat kan na de examendag, schrijft het CBR; de RDW noemt de dag na het examen.

Geslaagd zijn is nog niet genoeg om te mogen rijden. In de regel mag je alleen als bestuurder van een motorrijtuig de weg op als de bevoegde autoriteit een rijbewijs aan je heeft afgegeven. De wet kent daarop uitzonderingen.

Bij welke gemeente vraag je het aan?

Vraag je voor het eerst een rijbewijs aan? Dan ga je naar de gemeente waar je staat ingeschreven. Woon je in Nederland, dan gaat je aanvraag naar de burgemeester van de gemeente waar je met een adres in de basisregistratie personen (BRP) staat.

Je vraagt je rijbewijs zelf aan en haalt het ook zelf op. Een afspraak maak je vaak online, zodat je niet hoeft te wachten in de rij. Kijk op de website van je eigen gemeente hoe zij het regelen.

Wat neem je mee?

De RDW noemt twee dingen voor de aanvraag: een geldige identiteitskaart of een geldig paspoort, en een kleurenpasfoto.

Het CBR zegt wat je meeneemt als je je rijbewijs komt ophalen:

• een pasfoto die aan de eisen voldoet
• een geldig identiteitsbewijs
• je huidige rijbewijs, als je er al een hebt
• een pinpas of contant geld

De eisen aan de pasfoto staan op de website van de RDW. We herhalen ze hier niet; lees ze daar voordat je een foto laat maken.

Hoe lang duurt het?

Volgens het CBR ligt je rijbewijs meestal 5 tot 6 werkdagen na je aanvraag voor je klaar. Hoe lang het bij jouw gemeente duurt, hoor je bij je gemeente zelf.

Wil je niet zo lang wachten? Dan kan een spoedaanvraag bij je gemeente. Met een spoedaanvraag kun je je rijbewijs meestal de volgende werkdag ophalen, maar je betaalt er extra voor.

Voor verlengen aan het gemeenteloket noemt de Rijksoverheid 5 werkdagen.

Wat kost het?

Een rijbewijs kost bij de gemeente in 2026 maximaal € 53,65, volgens het CBR. De prijs verschilt per gemeente.

Een spoedaanvraag kost in 2026 € 39,65 extra, te betalen aan je gemeente.

Die twee bedragen tellen we niet bij elkaar op: het CBR noemt geen totaal, en het bedrag verschilt per gemeente. Vraag je gemeente wat jij precies betaalt. Een bedrag voor 2027 staat niet op de pagina van het CBR, dus controleer het bedrag altijd op de officiële pagina voordat je betaalt.

Hoe lang kun je wachten met aanvragen?

Wacht niet te lang. Volgens het CBR blijft de uitslag 'geslaagd' 3 jaar geldig. In de regels gaat het om je geslaagde praktijkexamen: voor je eerste rijbewijs mag de registratie van je verklaring van rijvaardigheid (dat is de registratie van je geslaagde rijexamen) niet langer dan drie jaar voor je aanvraag liggen.

Ook je Gezondheidsverklaring heeft een eindtijd. Voor je eerste rijbewijs mag de registratie van je verklaring van geschiktheid niet langer dan een jaar voor je aanvraag liggen. De RDW zegt dat een Verklaring van Geschiktheid 1 jaar geldig is, dus binnen dat jaar vraag je je rijbewijs bij de gemeente aan. Hoe die verklaring werkt, lees je op onze pagina over de Gezondheidsverklaring.

Je theorie-examen heeft een eigen termijn. Die staat op Hoe lang is je theorie-examen geldig?

Ben je jonger dan 18?

Heb je je rijbewijs gehaald voordat je 18 werd? Dan vraag je volgens de RDW eerst online de begeleiderspas aan. Pas als je die pas hebt aangevraagd, kun je je rijbewijs bij de gemeente aanvragen.

Op je 17e vraag je je rijbewijs voor de auto (categorie B) pas aan als je een begeleiderspas hebt aangevraagd. Heb je geen begeleiderspas, dan kun je je rijbewijs pas aanvragen als je 18 bent. In de regels staat het ook zo: bij een aanvraag van rijbewijs B op je 17e moet de afgifte van een begeleiderspas voor jou in het rijbewijzenregister staan.

Hoe je die pas en een coach regelt, lees je op 2toDrive aanvragen.

Je eerste rijbewijs is een beginnersrijbewijs

Slaag je voor je eerste rijexamen, dan krijg je het beginnersrijbewijs. Is je eerste rijbewijs een rijbewijs voor de auto (B), dan ben je 5 jaar beginnend bestuurder. Wat dat voor jou betekent, staat op Beginnend bestuurder.

Heb je geen EU- of EVA-nationaliteit?

Volgens de RDW kun je dan alleen een rijbewijs aanvragen als je aan een van de voorwaarden op de RDW-pagina voldoet. Wacht je op een (nieuwe) verblijfsvergunning, dan kun je nog geen rijbewijs aanvragen. De hele lijst met voorwaarden staat bij de RDW. Die nemen we hier niet over.

Kan een eerste aanvraag ook digitaal?

Verlengen kan al online, zie Rijbewijs verlengen. Een eerste aanvraag is iets anders. De Rijksoverheid schreef op 3 oktober 2025 dat de eerste aanvraag van een rijbewijs fysiek moet blijven, ook als verlengen digitaal wordt, vanwege de identificatie en de registratie in het rijbewijzenregister. Dat bericht gaat over plannen voor nieuwe regels. Wat er daarna over is besloten, staat niet in dat bericht.

Stap voor stap

1. Slaag voor je praktijkexamen. Het CBR zegt dat je daarna je rijbewijs kunt aanvragen.
2. Controleer je termijnen. De uitslag 'geslaagd' telt 3 jaar en je verklaring van geschiktheid 1 jaar.
3. Maak een afspraak bij je gemeente, als dat kan.
4. Neem je identiteitsbewijs en een pasfoto mee naar de gemeente.
5. Vraag je rijbewijs zelf aan en haal het zelf op.

Gaat het om iets anders?

Loopt je rijbewijs af? Lees dan hoe je je rijbewijs verlengt. Ben je je rijbewijs kwijt? Dan helpt Rijbewijs kwijt of gestolen. Wil je alle stappen van het begin zien, ga dan naar Rijbewijs halen.