Achteruitrijden bij het praktijkexamen: rechtdoor en om een bocht

Deze les beschrijft de uitvoering volgens de Rijprocedure B van het CBR (versie 1 januari 2024). Oefen de handelingen met je rijinstructeur; een tekst vervangt die begeleiding niet.

Waar kijk je voordat je achteruitrijdt?

Gebruik je spiegels én blikken over je schouder om te beoordelen of je kunt beginnen. Die controle blijft nodig terwijl de auto beweegt.

Kies voor de opdracht een plek met genoeg ruimte en uitzicht. Een achteruitrijcamera mag helpen, maar is alleen een aanvulling op je eigen kijkgedrag.

1. Controleer vóór het rollen de omgeving via de spiegels en over je schouder.
2. Blijf tijdens het manoeuvreren nagaan of de ruimte om de auto veilig blijft.
3. Laat ook tijdens de oefening anderen eerst gaan, ongeacht van welke kant ze komen.

Een praktische oefentip: bespreek vooraf welke delen van de omgeving je in de spiegels ziet en welke je met een schouderblik controleert. Gebruik die bespreking om gericht te oefenen, zonder van kijken een gedachteloos afgevinkt rijtje te maken.

Recht achteruitrijden: van opstellen tot stoppen

Je rijdt ongeveer 20 meter achteruit en blijft daarbij vrijwel parallel aan de rechterrand. Op het examen geeft de examinator aan wanneer je de bedoelde afstand hebt bereikt.

1. Stel de auto op. Stop met voldoende ruimte tussen de auto en de rechterzijde van de rijbaan. Zorg dat de wielen bij stilstand recht staan.
2. Als je wilt, mag je je bovenlichaam draaien; je rechterhand mag dan het stuur loslaten. Controleer de omgeving voordat je gaat rollen.
3. Begin langzaam achteruit te rijden. Houd de lijn met kleine bewegingen van het stuur vrijwel gelijk aan de rijbaankant.
4. Blijf rechts op de rijbaan en houd de gereden lijn zo recht mogelijk. Controleer ondertussen het andere verkeer.
5. Beëindig het achteruitrijden na ongeveer 20 meter. Volg daarvoor het teken van de examinator over de bereikte afstand.

De afstand afleggen is dus maar één deel van de opdracht: de rechte lijn aan de rechterkant hoort er ook bij. Een praktische oefentip: bespreek na elke poging of vooral het tempo, de kijkcontrole of het vasthouden van de lijn aandacht vroeg.

Achteruit om een bocht: volg de rand

Houd tijdens de bocht de ruimte tot de rechterrand ongeveer gelijk. Stuur daarvoor in kleine bewegingen terwijl je de rijbaankant volgt.

1. Begin stilstaand met voldoende ruimte naast de rechterzijde van de rijbaan. Zet de wielen bij het stoppen recht.
2. Rijd langzaam naar de bocht toe, in de achteruitrichting. Blijf met je spiegels en schouderblikken controleren wat er om je heen gebeurt.
3. Volg de bocht met kleine stuurcorrecties, zodat de auto vrijwel parallel aan de rand blijft. Houd bij het sturen rekening met de afmetingen van de hele auto.
4. Rijd na de bocht nog enkele meters achteruit, nu met de wielen recht.

De oefening eindigt dus niet zodra je de hoek om bent: het rechte stukje erna hoort bij de uitvoering. Een praktische oefentip: bespreek dat laatste stukje afzonderlijk na, zodat je het bij de volgende poging bewust meeneemt.

Welk tempo en hoeveel stuurbewegingen?

Kies een lage snelheid en gebruik kleine stuurcorrecties. Probeer de beweging vloeiend te houden en stop niet zonder aanleiding.

Langzaam rijden betekent niet dat je de oefening onnodig moet rekken en anderen daardoor langer laat wachten. Ander verkeer eerst laten gaan blijft wel onderdeel van de opdracht.

Een praktische oefentip: gebruik na een poging drie vragen om je ervaring te bespreken:

• Kon ik blijven kijken terwijl ik stuurde?
• Bleef mijn afstand tot de rand ongeveer gelijk?
• Waar begon ik gehaast of juist aarzelend te handelen?

Wat beoordeelt de examinator als afwijkend?

Bij rechtdoor achteruitrijden is te ver van de rechte lijn afwijken een beoordelingspunt. In de bocht is uitkomen op de andere weghelft expliciet afwijkend.

Daarnaast wegen je voertuigbediening, je kijkgedrag en het rekening houden met andere weggebruikers mee. Ook het eerst laten gaan van anderen is essentieel.

De examinator kijkt voor het eindoordeel naar de volledige rit. Ook de omstandigheden op de weg, het weer en het verkeer spelen bij de beoordeling mee.

Fouten om tijdens het oefenen op te letten

Gebruik deze punten als bespreeklijst na een oefening. Laat daarbij vooral je kijkgedrag en je gereden lijn aan bod komen.

• Alleen naar het scherm kijken: de camera is een aanvulling, terwijl spiegels en schouderblikken nodig blijven.
• Alleen vóór de start kijken: ook tijdens het achteruitrijden moet je de veiligheid blijven controleren.
• Te veel ruimte naar links nemen: bij recht achteruitrijden blijf je rechts en vrijwel op één lijn.
• De bocht te ruim afronden: op de andere weghelft uitkomen telt als afwijkend.
• Meteen na de bocht afronden: er volgen nog enkele meters achteruit met rechte wielen.

Wil je ook andere manoeuvres voorbereiden? Ga verder met de les over bijzondere verrichtingen of parkeren tijdens het praktijkexamen.